Açık havada oyun uyku kadar gerekli
Yaz ayları, çocuklarla dışarıda zaman geçirmek, oyunlar üretmek, hareket etmek için harika bir zaman dilimi. Uzmanlar da açık havada oyunun, çocukların gelişiminde en az uyku, beslenme kadar önemli olduğunu söylüyor. Bu tatil günlerini nasıl değerlendirebileceğimizi çevre eğitmeni Gaye Amus ile konuştuk.
Doğada yaşam ve organik tüketime olan ilgi ebeveynlik stillerini de etkiliyor. Günümüzün modern ebeveynleri, şehir yaşamının koşturmacasında, çocuklarının mümkün olduğunca temiz içerikli beslenmesine, onlarla birlikte açık havada zaman geçirmeye, faydalı, eğitici ve öğretici etkinlikler yaratmaya çabalıyor. Yaz mevsimi, çocuklarla dışarıda zaman geçirmek ve bolca aktivite üretmek açısından çok müsait. Uzun yıllardır Finlandiya’da çevre eğitmenliği yapan, Doğada Öğreniyorum’un kurucusu ve “Çık Dışarıya Oynayalım” kitabının yazarı Gaye Amus “Burada doğal ve organik gıdalar/ürünler kullanmaya özen gösteren ailelere yönelik bostanlar bir alternatif sunabiliyor, buralar yıllık olarak kiralanabiliyor ve en azından baharda ve yazın kendi gıdalarını çocuklarla birlikte yetiştirebiliyorlar. Yine aynı şekilde ikinci el dükkân hatta mağazalarında organik malzemeden yapılmış ürünler de bulunabiliyor” diyor.
Dengeyi bulmak için
Kitabında da Doğaya Erişim Hakkı’ndan (Jokaisenoikeus) bahsettiğini söyleyen Amus doğada vakit geçiren çocukların elde edeceği kazanımlara dikkat çekiyor: “Açık hava fiziksel aktiviteyi ve sağlığı destekler, psikolojik esenliği ve ruh sağlığını güçlendirir, bilişsel gelişime ve öğrenmeye katkı sağlar, sosyal gelişimi, etkileşimi ve duygusal düzenleme becerilerini destekler.
Uluslararası açık hava oyun önerilerine göre (2025); açık havada aktif oyun, çocuklar için en az uyku kadar önemlidir. Bu görüş, geçen yılın sonlarında kapsamlı bir bildiri yayımlayan uluslararası bir araştırma ekibine aittir. Araştırma ekibi açık havada oyun oynamayı öneriyor; birlikte gerçekleştirilen aktif açık hava oyunları, aidiyet duygusunu pekiştirirken daha güçlü topluluklar oluşturur, kültürel gelenekleri yaşatır ve çeşitliliği güçlendirir. Yine paylaştıkları bir görüş de iç mekânda aşırı zaman geçirmenin, uzun süreli hareketsizliğe, ekran başında geçirilen sürenin artmasına ve iç mekân kirleticilerine, alerjenlere ve bulaşıcı hastalıklara maruz kalmaya yol açabileceği yönünde. Dış mekânda aktif oyunlar, iç mekânda geçirilen süreyi azaltarak sağlıklı bir denge sağlar “.
Yaz tatilinde neler yapılabilir?
“Yaz boyunca çocuğunuz için sürekli yeni etkinlikler sunmanıza aslında gerek yok” diyen Amus önerilerini şöyle sıralıyor: “Birlikte dışarı çıkmak ve oyun oynaması için onları doğal alanlarla buluşturmak kıymetli. Kelebekler konduğunda yaklaşıp incelenebilir, ağaçlardan uğultulu ses çıkaran ağustos böcekleri görülmeye çalışılabilir veya yakın parktaki bir ağaca da tırmanılabilir.
Gün içinde planlanan tek bir özel paylaşım anı bile, çocuğun zamanın akışını ve günlerin nasıl geçtiğini anlamlandırmasına yardımcı olur. Yle (Finlandiya’nın ulusal kamu yayın kuruluşu) tarafından yayımlanan bir makalede, Finlandiya Mesleki Sağlık Enstitüsü’nden araştırmacı ve psikolog Anniina Virtanen de, yaz tatilinde çok sayıda eğlenceli etkinliği sıkıştırmamaya çalışmak, dinlenmeye ve rahatlamaya zaman bırakmak konusunda hatırlatmada bulunmuştu.
Bütün yıl, koşuşturma ve stres ile geçiyorsa, yaz tatilinde birlikte dinlenebilmek için fırsatlar yaratılabilir. Birlikte kitap okumak, açık hava kütüphanesi oluşturmak, gölgelik alanlarda yavaşlamak için özen gösterilebilir.
Gün içerisinde yürüyüş yaptıysanız, topladığınız yabani otlar ve gül yapraklarını, akşamüstü leğenin içine sıcak suyla doldurup ayaklarınızı sokmak, birlikte dinlenme, spa anı yaratmak da keyifli olabilir.
Yine meyvelerden dondurma yapmak, kirlenmiş oyuncakları yıkaması için davette bulunmak da eğlenceli olabilir. Bir de çocuğun kendisinden de neler yapmak istediği konusunda fikir alınabilir. Piknik yapmayı öneriyorsa beraber nereye gidilebileceğine karar verilebilir. Ona da hangi sorumluluğu almak ister, diye sorulabilir. Böylece planlamaya ve hazırlık yapma aşamasına da dâhil olabilir.
O zaman küçük bir davet: Dışarıya çıkarken minik birer sırt çantasına su mataranızı, güneş kreminizi, birlikte hazırladığınız erzakı alarak, başınızda şapka ile keşifler yapmaya ve oyunlar oynamaya ne dersiniz? İlk adım, dışarıya çıkmakla başlasın!”
Sende Yorum yap